De geschiedenis van zeep in Nederland

Het neutrale Nederland kreeg tijdens de Eerste Wereldoorlog te kampen met een ernstig tekort aan onder meer levensmiddelen en brandstoffen. Tijdens de laatste twee oorlogsjaren ontstond er bovendien een groot tekort aan zeep. Het tekort werd veroorzaakt door de Britse zeepblokkade en de Duitse duikbootacties, die de invoer van plantaardige oliën - de grondstoffen van zeep - ernstig verstoorde. De Nederlandse zeepindustrie draaide op halve kracht of minder en zeep werd schaars, duur en onbereikbaar voor grote groepen van de bevolking.

De moderne wasmiddelen bevatten synthetische detergenten - dit zijn wasactieve stoffen die de chemische industrie maakt uit aardolie - en ‘echte’ zeep wordt nog maar weinig gebruikt. Vóór de Eerste Wereldoorlog werd zeep echter uitsluitend gemaakt van plantaardige oliën, waardoor er een tekort ontstond toen de invoer van deze grondstoffen ernstig werd verstoord. 

De Nederlandse regering greep uiteindelijk in, omdat de volksgezondheid in gevaar dreigde te komen door het tekort aan zeep. Alleen goedgekeurde fabrikanten die waren aangesloten bij de Vereeniging van Fabrikanten van Zachte Zeep kregen van de regering toestemming om het zogenaamde regeringszeep te produceren. Dat kon maar mondjesmaat en daarom ging zeep uiteindelijk op de bon.

 

Huisvrouwen moesten tijdens de laatste oorlogsjaren genoegen nemen met karige zeeprantsoenen en met surrogaatzeep. Er doken zeepvervalsingen op en veel ‘echte’ zeep verdween in de zwarte handel en kwam via smokkelaars in Duitsland terecht. De bedrijfsconcentratie in de Nederlandse zeepindustrie zette door en sommige kleine zeepfabrieken werden gedwongen hun deuren te sluiten.

Nederland werd na de Eerste Wereldoorlog overspoeld door Amerikaanse en Engelse zeep. Deze trend zet nog steeds door, wat als gevolg heeft dat we met name synthetische zepen en shampoos gebruiken. Veel hedendaagse huidproblemen worden veroorzaakt door de synthetische detergenten in deze producten.

 

JK Soap is voortgekomen uit het streven om de ‘echte’ zeep terug te brengen, met het kwaliteitsniveau van vóór de Eerste Wereldoorlog. Het was immers de schaarste aan plantaardige oliën die de stoot gaf tot de ontwikkeling van moderne wasactieve stoffen. De zeep van JK Soap bevat net als de vooroorlogse ‘echte’ zeep uitsluitend natuurlijke, plantaardige oliën en vetten.